Anja Ševčik – slike

U nizu neskrivenih sadržaja koje je pred sebe postavilo novo slikarstvo, najćešće se javljaju oni koji na različite načine realorizuju istorijske metode slikanja. Ti postupci građenja današnjih piktoralnih sistema u  središtu su interesovanja autora iz generacije obnove ili nastavjanja slikarske prakse kako se najčešće ovaj period predstavlja. Sve donedavno se obraćanje umetničkoj prošlosti smatralo kao izraz nedovoljnog stvaralačog potencijala tih umetnika, koji su usled toga bili noemoćni da se izraze sredstvima savremenog  izraza kojima bi se adekvatno oblikao duh njihovog vrenena. Sa promenom stvaralačke klime i zamenom vodećih shvatanja u umetnosti nastalih sa prvim  godinama devete decenije, istanjilo se i zaziranje od neskrvenog preturanja po otvoranoj knjizi koja se naziva Istoria umetnosti. Naravno da je takve stavove mogla da zaume generacija umetnika koja još nije stigla da se oformi u skladu sa dominirajućim koncepcijama prethodih perioda, u razlozima i manirima takve umetničke aktivnosti. 

Važni događaji oko formiranja Nove slike kod umetnika iz zagrebačkog kruga koncentrisani su oko jenog ili dva punkta. Jedan od njih je, ako ne i najvažniji, majstorska radionica Ljube Ivančića iz koje su potekli brojni umetnici, protagonisti atmosfere promene osandesetih godina. Nije slujno da je upravo Zagreb postao  izvorište i snažno uporište ovim, umetnicima. Tradicija apstraktnog ekspresionizma, lirske apstrakcije i enformela ponajviše se odrazila upravo tamo postajući na taj način osnova za sasvim nove kreativne sisteme koji su u osnovi bliski ikonikama tih poetika. Jer, središnja linija kojom teku  inovatorska zbivanja u okviru Nove slike kreću se duž raznovrsnih vrsta ekspresionizma, od istorijskog do apstraktnog,  Jedan tok tih uticaja ne samo da sledi, kako na prvi pogled može izgledati, već autentično i tumači u plastičkom sloju i Anja Ševčik (rođena u Zagrebu 1956. gde je završila Akademiju, a sada je saradnik majstorske radionice Ljube Ivančića) kako vidimo na njenoj izložbi u Galeriji Doma omladine. 

Iako je momentalno očigledno da u interpretaciji ovih njenih radova nastalih tokom prošle godine preovladavaju elementi koji se tiču upravo njihovih formalnih aspekata, kako je to često slučaj sa delima iz recentnog stilskog razdoblja, primetna je i prepletenost sa njima i određena retoričnost tih prizora. Tematski repertoar sugerisan je i nazivima slika (Zmijsko gnijezdo, Ljeto, zima iznura, Anđeli terora i dr.) koji su pre evokacije osećanja na neka vizuelna iskustva i čak njena privatna stanja, nego što su samo likovni odgovori na likovne tiransformacije literarnog sadržaja. 

Osnovna odlika ovih radova nalazi se u jednoj izvanrednoj odnegovanosti gesta slikanja što bi takode bila vrlo važna karakteristika zagrebačke škole (na otovom mestu treba samo podsetiti na nedavno održanu izložbu Đure Sedera u beogradskom Sebastianu), kao i u  jednoj posebno istaknutoj likovnoj kulturi. Kontekst i pozadinu ovome već smo naveli, drugi deo odgovora stoji u istom vrednosnom novou, i individualni je ili subjektivni sadržaj Anje Ševčik, tj,  njena optika posmatranja kojom prelama motivsku pozadinu do adekvatnog likovnog stanja konačnog dela. Tu spada i njen naglašen, čak ponešto i prenaglašen slikarski senzibilitet koji  stoji napet, gotovo ekstatičan, dok izlućuje piktografske elemente zatpavajući polje platna obiljem paste jakog kolorističkog sazvučja. Vizuelno bogatstvo ovih dela nije jedino nastalo iz  obnore zadovoljstva u činu slikanja, već i u ovom posebnom slucaju, kako je navedeno u predgovu kataloga ’i rasplinutošću između strasti i mučnine slikanja, između radosti i drame’. 

Jovan Despotović 

Treći program Radio Beograda, Beograd, 10. 3. 1984, Moment, br. 2, Beograd, 1. 1985, str. 42